Jump to content

Dünya’nın Metal Çekirdeği


NizaL

Önerilen Mesajlar

Dünya’nın Metal Çekirdeği Kayaçların Arasından Süzülerek Oluşmuş Olabilir

 

http://i.hizliresim.com/X698Mk.png

 

Güneş Sistemi’ndeki kayaç gezegenlerin büyük oranda demir ve nikelden oluşan metal bir çekirdeğe sahip olduğu tahmin ediliyor. Kayaç gezegenler, temel olarak silikat mineralleri içeren kayaçlar ve metallerden meydana gelmiştir. Ancak başlangıçta birbirine karışmış halde bulunan bu maddelerin zamanla birbirinden nasıl ayrıldığı ve metal çekirdeklerin nasıl oluştuğu tam olarak bilinmiyor.

 

Bazı bilim insanlarına göre Dünya ilk oluştuğunda çok sıcak olduğu için yapısındaki kayaçlar ve metaller erimiş haldeydi. Dolayısıyla bu maddeler farklı yoğunluklara sahip olduğundan birbirlerinden ayrılıp farklı tabakalar oluşturmuş olabilirler.

 

Diğer bir görüşe göre Dünya ilk oluştuğunda sıcaklığı kayaçların erimesi için yeterli değildi. Yine de erimiş haldeki metal, kayaçların içindeki boşluklardan süzülerek metal çekirdeği oluşturmuş olabilir.

 

Ancak erimiş metalin gezegenin merkezinde toplanabilmesi için kayaçların içinde, birbirleriyle bağlantılı kanallardan ve boşluklardan oluşan bir ağ bulunması gerekiyor. Geçmişte yapılan araştırmalarda Dünya’nın yapısındaki erimiş metalin büyük kısmının, manto tabakasında çok derinlere inemeden, kayaçların içinde hapsolacağı belirlenmişti.

 

http://i.hizliresim.com/qvjQdR.jpg

 

Dünya’nın merkezinde demir ve nikelden oluşan katı bir iç çekirdek ile nikel ve demirden oluşan sıvı bir dış çekirdek var. Dış çekirdeğin üzerinde çoğunlukla silisyum, demir, magnezyum, oksijen içeren kayaçlardan oluşan bir manto tabakası bulunuyor. Manto tabakasının üstündeki kabuk katmanının kalınlığı ise 0 ile 100 km arasında değişiyor.

 

Bilim insanları, Proceedings of the National Academy of Sciences dergisinde yayımlanan araştırmada bir bilgisayar modellemesi kullanarak erimiş haldeki metalin düzensiz şekillerdeki parçacıklardan oluşan kayaçların içinde nasıl hareket ettiğini inceledi. Sonuçta erimiş haldeki metalin, birbirinden farklı büyüklükte ve şekilde taneciklerden oluşan kayaçların içindeki farklı genişliğe sahip kanallar boyunca akabildiği anlaşıldı.

 

http://i.hizliresim.com/ODV8vD.png

 

Teksas Üniversitesi (UT Austin) - Soldaki şekilde son araştırmada kullanılan modellemedeki düzensiz şekilli taneciklerden oluşan kayaçların içindeki boşluklar görülüyor. Sağdaki şekilde geçmişte yapılan araştırmalarda kullanılan modellemelerdeki benzer şekilli taneciklerden oluşan kayaçların içindeki boşluklar görülüyor.

 

Bilim insanlarının kullandığı bilgisayar modellemesinde, kayacın içindeki erimiş metal oranı çok azaldığında akışın durduğu belirlendi. Metal akışının durduğu bu oran Dünya’nın manto tabakasındaki metal oranına hayli yakın. Yani kayaçların yapısındaki düzensizlik erimiş metalin kayaçlar arasından süzülerek Dünya’nın metal çekirdeğinin oluşmasını sağlamış olabilir.

 

Sözlük

Silikat mineralleri: Başlıca bileşenleri silisyum (Si) ve oksijen (O) elementleri olan minerallerdir. Yapılarında silisyum ve oksijen dışında magnezyum, demir, alüminyum gibi diğer elementler de bulunabilir.

 

Kaynaklar:

Ghanbarzadeha, S., Hesseb,M. A., Prodanovićd, M., “Percolative core formation in planetesimals enabled by hysteresis in metal connectivity”, Proceedings of the National Academy of Sciences, Cilt 1141, Sayı 51, s. 13406-13411, 2017.

 

Dr. Tuba Sarıgül

bilimgenc.tubitak

İleti bağlantısı
Diğer sitelerde paylaş

Sohbete katıl

Şimdi mesaj yollayabilir ve daha sonra kayıt olabilirsiniz. Hesabınız varsa, şimdi giriş yaparak hesabınızla gönderebilirsiniz.

Misafir
Bu konuyu yanıtla...

×   Farklı formatta bir yazı yapıştırdınız.   Lütfen formatı silmek için buraya tıklayınız

  Only 75 emoji are allowed.

×   Bağlantınız otomatik olarak gömülü hale getirilmiştir..   Bunun yerine bağlantı şeklinde gösterilsin mi?

×   Önceki içeriğiniz geri yüklendi.   Düzenleyiciyi temizle

×   You cannot paste images directly. Upload or insert images from URL.

  • Similar Topics

    • Dünyanın pahalı tabloları

      Dünyanın en pahalı tablosu olan Jackson Pollock’un No.5, 1948 adlı tablosunun değeri 140 milyon dolar   Büyük sanat eserleri genellikle yüksek fiyatlara satılıyor fakat bazılarının fiyatları gerçekten dudak uçuklatıyor. Yapıldıkları dönemlerde satılamayan, unutulmuş ya da önemsenmeyen eserler gün geçtikçe değer kazanıyor. İşte PabloPicasso’dan Van Gogh ’a kadar bir ünlü ressamın yaptığı dünyanın en pahalı 10 tablosu. No. 5, 1948: Amerikalı ekspresyonist ressam Jackson Pollock tarafından y

      , Yer: Plastik Sanatlar

    • Dünyanın her yerinden kısa filmler

      Dunyanın her yerinden çeşitli kategorilerde inanılmaz güzel kısa filmleri ücretsiz izleyebilirsiniz..   Burada

      , Yer: Kısa Film

    • Detroit Metal City

      Her şeyden önce bu animenin (bence) animelerin IMDB si olan MyAnimeList sitesinde 8.2 lik bir puan aldığını göz önünde bulundurmanızı isterim.   Tür: Müzik, Komedi, Yapım yılı: 2008   Bölüm sayısı: 12 (bölümler 12-14 dakika)   Ayrıca aynı yıl Live Action da çıkmıştır.   Konusu:   Ana karakterimiz Shinichi Negishi aslında İsveç pop müziği aşığı, yeni üniversiteli, naif ve sıradan bir gençtir. Ancak nasıl olduğunu anlamadan kendisini Johannes Krauser karakterine bürünmüş bir Death Metal i

      , Yer: Anime & Manga

    • 'ODTÜ' Dünyanın İlk 100'ü İçinde

      http://rsm.haber365.com/H/1309168142_19_universite-kep-mezun.jpg   "Orta Doğu Teknik Üniversitesi" ilk kez dünyanın en iyi 100 üniversitesi içine girmeyi başardı. İlk kez bir Türk üniversitesi, Harvard, Oxford, Stanford, Cambridge gibi dünya devleri arasında “saygınlıkta” kendine yer buldu.   8 yıldır “Dünyanın En İyi 200 Üniversitesi” sıralamasını yapan İngiliz Times Higher Education (THE) bu kez de üniversiteleri “saygınlıklarına” göre sıraladı. Harvard’ın birinci sırada olduğu listede Or

      , Yer: Gündem

    • Bilinçaltın Dünyanın Hangi Ünlü Şehrine Benziyor? (Test)

      Bilinçaltın dünyaca ünlü bir şehir olsa hangisi olurdu diye hiç düşündün mü?   https://onedio.com/haber/senin-bilincaltin-dunyanin-hangi-unlu-sehrine-benziyor-829540

      , Yer: Yararlı ve Eğlenceli Linkler

Arka Oda

Arka Oda

    Chat izniniz bulunmuyor
    ×
    ×
    • Yeni Oluştur...