3 Sayfadan 1. 123 SonSon
Toplam 26 sonuçtan 1 ile 10 arasındakiler gösteriliyor.

Konu: İnyupitler'de Şamanizm

  1. #1
    sare - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Nis-2015
    Bulunduğu yer
    Kadıköy
    Mesajlar
    2.005
    Konular
    80

    İnyupitler'de Şamanizm


    Selam arkadaşlar. Bu aralar hatta 3 aydır Şamanizme merak saldım. Çok araştırmaya başladım. Hatta yakındır gün ben şaman oldum bile diyebilirim hahaha...
    Keyifli okumalar aşklarımmmmmmmm

    Şamanizm bütün Eskimo halklarının Hristiyanlık öncesi geleneksel dinidir ve etkileri günümüzde az da olsa görülmektedir. Şamanist İnyupiklerde Siḷam iñua (okunuşu: silyam inyua, anlamı: atmosferin ruh yöneticisi) Tanrı kavramıyla örtüşebilecek tek kelimedir. Siḷam iñua harfiyen «göğün/havanın insanı» demektir ve siḷa «gök/hava» kelimesinin relative hâli siḷam ile iñuk «insan» kelimesinin absolutive hâli olan iñua kelimelerinden kurulmuştur.Bu kelime Kanada İnuitlerindeki Sillap inua, Hillap inua, Yupiklerdeki Ellam yua, Çupiklerdeki Ellam cua ve Supiklerdeki Llam sua terimleriyle etimolojik olarak aynıdır. Yupiklerde olduğu gibi İnyupiklerde de kuzgun (Corvus corax principalis, İnyupikçe tulugaq) dünyayı ve insanı yaratan olarak bilinir.King Adasında kuzgunlar asla öldürülmez ve saygı gördüğü gibi kuzgun taklidi maskeler de danslarda kullanılır.

    Şaman : Ruhlara dönüşme ya da onları kontrol etme yeteneği olduğuna inanılan erkek ya da kadın ruh liderleridir. Hastadaki büyüyü defeden şamanlara iḷisiiḷaq adı verilir.Şamanlara, aile ruhlarını (tuunġaqtaq) kullandıkları için tuunġaqtalik («tuunġaqtaq'lı») adı da verilir. Ruhlarla irtibat kuran medyumlara «şamanımsı» anlamına aŋatkuġnaq adı verilir.
    Erkek şamanlar olduğu gibi kadın şamanlar da bulunabilir. Kötü niyetli şaman ya da ruhlarca hastalıklar oluştuğuna inanılır.Kara büyü yaparak kişileri öldürebilir. Şamanizm, daha çok şamanların gücüne (qila ya da qiḷa) göre ilerler ve büyü aktivitesine (aŋatkuułiq) göre de gelişir. Şamanlar, elleriyle vücuttaki zararlı ruhu çıkarırken, vücudun yeniden iyileşmesi için, hastanın vucudunun içini görmek için, hastanın kayıp ruhunu bulmak için hep güç harcar. Bu gücü trans hâline geçerek doğaüstü güçlerden transfer eder. Hayvan ruhlarından da yardım alır. Şamanlar aynı anda iki ayrı yerde (bilocation) olabilir, kayıp kişilerin ya da eşyanın yerini bulabilir ve rüyada gelecek olaylara dair bilgi alabilir.Şamanlar iki insan arasında sevgi ya da aşk büyüsü yapabilir. Şamanlar tabu olan (agliġnaqtuq "tabudur, yasaktır") şeyleri ya da avcılık faaliyetlerini denetler ve ihlâl edip toplumsal yapıyı bozanları tespit eder ve gereğini yaparlar.Şamanlar genelde tek çalışırlar ve diğer şamanlarla rekabet hâlindedirler. Yardımcı ya da çırak kullanan şamanlar azdır ve bazen karı koca birlikte şamanlık yaparlar. Şamanlar hem doktor gibi şifa dağııtıcı hem de korkulup sakınılan kimselerdi.Şamanlar büyülü şarkı (atuatuułłuk, atuułłuk, atuutluk) söylerler.





    Kutup ışıkları : İnanca göre insan kafasını da top gibi kullanan ruhlarca oynanan bir Eskimo futbol oyunudur ve sakınılması gerekir.


    Ruhlar ve hayaletler özellikle Kuzey Alaska'da yaşamın önemli bir parçasıdır; çünkü kişi sağ iken kendi evinde sürdürdüğü yaşamını ölünce aile mezarlığında da sürdürür.Ölen kişinin ruhu iḷitqusiq olarak adlandırılır. Ruhlar Eskimo şamanizminde insan (iñuk) olarak tasvir edilir. Ruhlar ve hayaletler tanıdıkları kişilere benzer ve rüyalarda tehlikeyi bildirir.Şamanizm inancına göre Cehennem kaybolmuş ruhların yer altında toplandığı yerdir. İnyupikçede Cehennem için bu inanç doğrultusunda adlandırma yapılmıştır: Tammaġvik ( < tammaq- 'kaybolmak' + -vik 'yer yapım eki' )
    Kutup ışıklarından (kiuġuya [tekil], kiuġuyat [çoğul], kiguġuya, kiguġayak «dişleriyle kemiren ruhlar» < kigun «diş») genelde korkulur. Ölen bir Eskimonun ruhu dans eden ışıkların arasında devam eden bir Eskimo futbolu oyununa katılır; oyun alanı Kutup ışıkları, topu ise mors kafasındandır.Kaybedildiği zaman topun yerine açıktaki Eskimolardan birinin kafasınn kullanıldığına inanılır.Bundan korunmak için çocuklar ışığa köpek dışkısı fırlatırlar ya da ışıklar göründüğünde çocuklara eve gitmeleri söylenir, aksi takdirde futbol topu (aqsraaq ya da aġraq) olarak kullanmak üzere başlarını koparacağına inanılır. Yetişkinler de baş ve boyun ağrısı getirecek diye korkarlar. Bu ağrılara maruz kalması istenmeyen kişinin arkasından bıçak sallamak gerekir.Işıkların zararından korunmak için şarkı (kigugiyataun) da söylenir.

    Muska (ya da Amulet): Avlanan erkekler vücutları üzerinde ya da elbiseye takılı olarak tupitkaq ya da aanġuraq denilen ve bir hayvanın kuyruğu ya da burun derisinden veya fildişi oyuncak muska taşırlar.







  2. #2
    sidar - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Oca-2012
    Bulunduğu yer
    Büyükada.
    Mesajlar
    3.513
    Konular
    338
    Bu yazı ne böyle ya ? . Eskimolar şimdi hristiyan mı olduki ? .

  3. #3
    sare - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Nis-2015
    Bulunduğu yer
    Kadıköy
    Mesajlar
    2.005
    Konular
    80
    Araştırmalara ve benim okuduğum araştırma yazılarında eskimoların çoğu şaman ya da Hıristian inancına sahipmişler. Hristiyan eskimolar grönland evanjelik lutherci kilisesi ile moravian ve anglikan kiliselerine mensuplar. Geleneksel eskimo inanışı ise Şamanizm


    Eksik veya hata varsa düzelt lütfen. Ve inyupitler yazısını da okumanı tavsiye ederim...

  4. #4
    İnyupitler'de Şamanizm boynuzsuzgeyikler - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Eki-2006
    Bulunduğu yer
    ankara
    Mesajlar
    10.719
    Konular
    853
    Elbette hepsi din değiştirmiş değil ancak Hıristiyan olanlarında bile eski Şaman adetlerini görebilirsin. Tıpkı bizdeki gibi. Ancak Şamanizm de tıpkı Paganizm gibidir ve bir çok araştırmacı ikisine birden Pagan derler. Haklılar da. Çok tanrılı inançları kategorize ederken bu terimin kullanılması uygundur. Ayrıca bölgelere göre de örneğin; Asya Şamanizmi , Batı Şamanizmi gibi terimlerle karşılaşabilirsiniz. Gök Tanrı inancı da bir tür Şamanistik inançtır ancak bölgelere göre farklılık gösterebilir. Yeri gelmişken yazayım dedim. Konuya yabancı olanlar başka kaynaklarda araştırırken afallamasınlar diye.

  5. #5
    sidar - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Oca-2012
    Bulunduğu yer
    Büyükada.
    Mesajlar
    3.513
    Konular
    338
    Yazı biraz ciddiyetsiz ve savruk . Bütün eskimo halklarının değil bütün insanlığın var olan ilk inancı bir kere . En az 100 bin yıllık bir geçmişi var şamanizmin son dönem bulgulara göre . Onun dışında gerçekten şaman olanların birbirleri ile rekabet etme durumu söz konusu değil , ne konuda rekabet edecekler ki ? . Şamanlığın vasıflarına aykırı . Birilerinin gönül işlerine de genellikle sıradan büyücüler karışır şamanlar değil . Öyle aşk büyüleri falan yaygın şeyler değiller yani .Tabi aztek şamanları falan var genel duruma biraz aykırı hareket eden , ben daha donanımlı ve bilge şamanizmden bahsediyorum .Çırak ilişkisi de oldukça söz konusu , başka türlü nasıl öğretiyi aktaracaklar ? . Şamanlığın inancına da göre alt dünya veyahut yer altı dünyaları siz öyle diyin öyle cehennemsi bir yer değil . Cennet-cehennem falan ben hiç rast gelmedim o tarz yorumlara . Belli ki oralar hristiyanlık ile fazla dejenere olmuş , kafalar karışmış . Maya şamanizmi var birde araştırmanızı tavsiye ederim . )

  6. #6
    sare - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Nis-2015
    Bulunduğu yer
    Kadıköy
    Mesajlar
    2.005
    Konular
    80
    Doğru haklısınız sidar ancak okumak ve bilgilenmek adına bulduğum yazıları paylaşmak istedim. Kafamdan uydurup yazmadım veya bu gerçek kesinlikle bu gibi bir imaj da sergilemedim kimseye bunlar böyle şunlara şöyle demedim yazı ne ise onu aldım paylaştım ki " okunulsun konuşulsun bilinsin ve geliştirilsin " diye...
    Sevgiler..

  7. #7
    İnyupitler'de Şamanizm boynuzsuzgeyikler - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Eki-2006
    Bulunduğu yer
    ankara
    Mesajlar
    10.719
    Konular
    853
    Sidar yapma gözünü seveyim. Erlik han duymasın. Kızıl Tamu ya yanına alıverir seni. Sonra geceleri bizleri hasta etmen için geri gelirsin

    En azından Gök Tanrı inancında Cehennem olarak çevirisini yapabileceğimiz, sonsuz ıstıraplarla dolu Tamu vardır.

  8. #8
    sidar - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Oca-2012
    Bulunduğu yer
    Büyükada.
    Mesajlar
    3.513
    Konular
    338
    Knka gök tanrı inancına sahip tengrizm falan benim şamanizm ile pek kafamda tam olarak denk gördüğüm bir alan değil . Paganizm ve gök tanrı imgesine falan dair o tarz yorumlar şamanizmden sonra geliyor . Birde benim araştırma alanım değil . Bir gün senden erlik han , kızıl tamu ,tamu falan ne olduklarını öğrenmek isterim o bilgilerde lazım bana heralde bir türk olduğum için . Birde yazıda cehennem yer altı ve kayıp ruhlar ile ilişkilendirilmiş gereksiz yere .Ben daha çok oraya dikkat çekmek istedim . Şamanizm metodolojik ağırlıklı bir alan . Deneyim teorik bilgiden neredeyse daha öncelikli yani . Belki günün birinde uzun bir inisiyasyon süreci bana nasip olur belki . İşin astarını öğreniriz .

  9. #9
    İnyupitler'de Şamanizm boynuzsuzgeyikler - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Eki-2006
    Bulunduğu yer
    ankara
    Mesajlar
    10.719
    Konular
    853
    Dostum yazı okuma alışkanlığı yok çoğu kişinin yoruma bakıp yanılmasın diye yazdım Şimdi baktım harbiden açmamışız onu siteye açtım. Sıkıntı yok artık

  10. #10
    sidar - ait Kullanıcı Resmi (Avatar)
    Üyelik tarihi
    Oca-2012
    Bulunduğu yer
    Büyükada.
    Mesajlar
    3.513
    Konular
    338
    Şaman, kalıplaşmış dogmalar ya da katı dinsel kurallar içermeyen ve evrenin tümünü sarmalayarak tüm hayatın özünü oluşturan bir güç ağının bilincine sahiptir.

    Ayşe Nilgün Arıt . Sanırım bu şaman tanımı neden cehennem kavramını abes bulduğumu bu dile getirebilmiştir . )


3 Sayfadan 1. 123 SonSon

Bu Konu İçin Etiketler