| Mum Yapımı(parafin)
Mum yapmayı biliyorum fakat yine de yanılgı olmaması için alıntı yaptım bunun üzerine bilmediklerinize yardımcı olurum.
Hazırlık
☺ ☺ Mum dökmeye başlamadan önce uygun bir çalışma alanı hazırlanmalıdır. Yangın tehlikesi olmayan ve küçük çocukların uzak duracağı mekanlar seçilmelidir.
2.) Kalıbın hazırlanması
☺ Parafin mum kalıbının altında bulunan delikten sızma yapabilir Bu nedenle kalıbın fitil deliğinin cam macunu ile tıkanması gerekmektedir
☺ Mumun kalıba yapışmasını önlemek amacıyla kalıp ayırıcı (özel yağ, yoksa arap sabunu) kullanılmalıdır. Kalıbın içi iyice yağlanmalıdır. Ancak yağlar damlacık halinde kalmamalıdır.
☺ Fitil kalıbın altındaki delikten yukarıya doğru geçirilerek kalıbın altından birkaç santim uzun bırakılmalıdır.
☺ Fitilin soğuma esnasında merkezde sabit kalmasını sağlamak için kalıbın açık tarafından çıkan kısmı, kalem veya çubuğa bağlanarak merkezlenmelidir.
3.) Parafinin eritilmesi
☺ Yüksek sıcaklıkta (270°C) tutuşabileceği için 80-90°C ‘lik ısı yeterlidir.
☺ Parafin şeffaf likit halini aldığında eritme durdurulmalıdır. Ek malzemeler dökme sıcaklığına ulaşıldığında (60-65 C) plastik kalıplar (65-90) metal kalıplar boya (çay kaşığı veya kürdan ucu ile ) yeteri kadar eklenmeli, (1 kg parafine %2-3 ), eklenerek çok iyi karıştırılmalıdır.
4.) Kalıba dökülmesi
☺ Karışım (60°C üstündeki bir sıcaklıkta) hava kabarcığının önlenmesi için yavaşça kalıba dökülmelidir
☺ Kalıbın tamamı doldurulmalı, soğurken merkeze doğru çukurlaşma olacağından daha sonra çukurlaşan bölüme dökmek üzere karışımın bir kısmı ayrılmalıdır.
5.) Mumun soğutulması
☺ Mumun soğuma süresi normal hava şartlarında (20 °C) yaklaşık 7-8 saattir.
☺ Kalıptan çıkmakta zorluk çekiliyorsa henüz soğuma işlemi bitmemiş demektir. Yeteri kadar (3-5 dk) daha bekletilmek üzere soğutucuya konulmalıdır.
6.) Son aşama
☺ Mum kalıptan ilave döküm yapılmadan önce çıkarılmalıdır. İlave döküm kalıpta iken yapılarsa; mumun kalıptan çıkması zorlaşır.
☺ Üst kısmındaki çubuk çıkarılarak mum kalıptan çıkarılmalı ve mumun altına gelen yeri bir bıçak yardımıyla düzeltilmelidir.
☺ Mumun yüzeyi eski bir naylon çorap ya da pamuklu bir kumaş ile hafifçe silinerek daha parlak ve temiz bir görüntü sağlanabilir.
☺ Gerekli emniyet tedbirleri alındıktan sonra mumunuz yakılmaya hazırdır. Mum çabuk tutuşmaya müsait malzemelerden uzak tutulmalıdır. Mumun yandığı oda uzun süre terk edilmemelidir.
Uyarılar
Þ Mum dökümünde kullanılacak malzemeler; ısıtıcı, eritme kabı, parafin, stearik asit, kalıp, fitil, (varsa) fitil tutacağı, koku, boya , termometre ,eldiven v.s çalışma alanında hazır olmalıdır.
Þ Eritme kabının hacmine göre küçük parçalara ayrılan parafinler ve ilave edilecekse stearik asit ( % 10- 15 oranında ) eritme kabına konulur. Direkt olarak açık alevin üzerine konulan eritme kabındaki parafin yüksek ısıya maruz kalmaması için başlangıçta kısık alevde eritmeye başlanmalıdır. Parafin eridikçe kısık alev açılabilir. Doğru eritme yöntemi benmari yöntemi (çift cidarlı kaplar) ile eritmektir.
Þ Parafin donduğunda lavabonuz tıkanabileceğinden ; Parafin artıklarının lavabo ve pis su borularına dökülmemesi gerekir.
Þ Yüksek sıcaklıkta 270°C’de tutuşabileceği ihtimali göz önüne alınarak parafin eritilirken mutlaka termometre kullanılmalı ve alevden uzak tutulmalıdır.
Þ Parafin kalıba dökülürken çok sıcak olması nedeniyle eldiven kullanılmalıdır.
Þ Sıcak kalıp soğutucuda uzun süre bekletilirse mum çatlayabilir.
Þ Mum kalıbı daha sonraki kullanımlar için temiz tutulmalıdır. Aliminyum veya metal kalıpların temizlenmesi için kalıp ısıtılmalı ve temizlenmeli, plastik kalıplar ise bir bez ile ovularak temizlenmelidir.
MUM KULLANIM TAVSİYELERİ
☺ KULLANIM ÖNCESİ MUMUN ÜZERİNDEKİ TÜM AMBALAJ VE ETİKETİ SÖKÜNÜZ.
☺ MUMU YANAR VAZİYETTEYKEN REFAKATSİZ BIRAKMAYINIZ.
☺ ÇOCUKLAR VE EVCİL HAYVANLARDAN UZAK TUTUNUZ.
☺ DİREKT GÜNIŞIĞI ALAN YERLERDE VE ISI KAYNAĞI YAKININDA BULUNDURMAYINIZ.
☺ ISIDAN ZARAR GÖREBİLECEK YANICI MADDE VE YÜZEYLERDEN UZAK TUTUNUZ.
☺ YANICI OLMAYAN UYGUN MUMLUKTA KULLANINIZ.
☺ MUM YANARKEN TEMAS VE HAREKET ETTİRMEKTEN KAÇININIZ.
☺ MUM SADECE SOĞUDUĞUNDA ELLE TUTULABİLİR.
☺ KULLANILMIŞ KİBRİT ÇÖPÜ GİBİ YABANCI CİSİMLERİN MUMUN YA DA ALEVİNİN ÜZERİNE DÜŞMESİNE İZİN VERMEYİNİZ.
☺ YAKMADAN ÖNCE VE MUM YANARKEN DÜZGÜN VE İSSİZ YANMANIN TEMİNİ İÇİN MUM FİTİLİNİ MAKASLA KESEREK 5 MM YE KADAR KISALTINIZ.
☺ KESİNTİSİZ 3 SAATTEN FAZLA YAKMAMAYA ÖZEN GÖSTERİNİZ.
MUM YAPIMI TARİHÇESİ
Mumlar binlerce yıldan beri kullanılıyorlar. 1900’lü yılların başlarına kadar mumlar aydınlatma aracı olarak kullanılmanın dışında ayrıca dinsel ayinlerde yaygın bir şekilde kullanılmaktaydılar.
Mısırlılar ve Romalılar zamanında mumlar aslında sığır ve koyunlardan cıkarılan don yağından yapılıyorlardı. Bu mumların yanış özellikleri iyi değildi. Günümüzdeki mumlara benzeyen mumların ilk kez romalılar tarafından yapıldıklarına dair kanıtlar mevcuttur. Romalılar don yağını sıvı hale getirerek pamuk ipliği, keten ipliğini yada pamuk ipliğini fitil olarak kullanarak mumlar döküyorlardı. Romalılar bu mumları dini ayinlerde kullandıkları kadar ayrıca evlerinde ve yolculuklarında aydınlatma aracı olarak da kullanmaktaydılar.
Ortaçağ boyunca mumların dini ayinlerde kullanılması daha yaygın hale gelmiştir. Ortaçağda balmumu mum yapımında kullanılmaya başlanır. Bu balmumu mumları Romalıların don yağından yaptığı mumlara benzer şekilde yapılmaktaydılar. Balmumu don yağından sonra mum yapımında etkileyici bir gelişmedir. Ama sınırlı miktarlarda olması pahalı olmasına neden olmuş ve bunedenle sadece ruhban sınıfı ve üst tabakaya hitap etmiştir.
İlk Amerikan Kolonileri meyve kabuklarından parafin yapabildilerini keşfetmişlerdir. Ürettikleri parafin ile mum yaptıklarında mumların iyi yandıklarını ve hoş bir koku yaydıklarını farkettiler. Bununla beraber meyve parafininin yapılışı yorucu ve sıkıcıydı.
18. Yüzyılda balina endüstrisi yaygınlaşmış ve sonuç olarak balina yağı bol miktarda bulunabilmekteydi. Mum yapımında balinadan çıkarılan yağ don yağının, balmumunun ve meyve parafinin yerini alır. Balina yağından elde edilen parafin ile yapılan mumlar kötü bir koku yaymakla birlikte sıcak yaz aylarında şekillerini koruyabilmekteydiler.
19. Yüzyıl mum ve mum yapımı ile ilgili bir dönüm noktasıdır. İlk patentli mum yapımı makinaları ortaya çıkmıştır. Bu buluş ile mumlar her eve ve tüm zümreye ulaşmıştır. Aynı zamanda kimyager Micheal Eugene Chevreul don yağı ve hayvan yağlarının çeşitli yağ asitlerinden oluştuğunu keşfetmiş ve sterik asiti bulmuştur. Sterik asit buluşu ile mumların kalitesi artmaya başlar.
Ayrıca 19.yüzyılda örgü fitiller bulunarak mumların yanış özellikleri de iyileştirilmiştir.
19. Yüzyılın yarısında günümüzde kullanılan parafin İngiltere’de kullanılmaya başlanır. Böylece parafin ticareti ortaya çıkmıştır. Tüm bu buluşlar ile parafin sterik asit ile karıştırılarak ucuz ve kaliteli ve kokusuz mumlar üretilmeye başlanmıştır.
Günümüzde mum piyasası mumseverlere parafin , soya parafini , balmumu ve yeni trend jel’den üretilen geniş mum seçenekleri sunmaktadır. Bu mumlar sayısız renk, şekil, dizayn ve kokuda üretilmektedirler mumlar artık sadece aydınlatma aracı değil ev dekorasyonumuzun vazgeçilmez bir aksesuarıdır.
Alıntı.
__________________ |